Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na bağlı Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) tarafından yürütülen Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) uygulaması, 1 Temmuz itibarıyla Türkiye genelinde başlayacak. Sıfır Atık Hareketi kapsamında başlatılan uygulama ile ambalajların ekonomiye kazandırılması ve doğal kaynak kullanımının azaltılması hedefleniyor.
SİSTEME KAYIT OLACAKLAR
2025 itibarıyla kademeli olarak devreye alınan Depozitosu Olan Ambalajlar uygulaması öncesinde, ambalajlı içecek satan veya servis eden tüm işletmeler uygulamanın internet sitesi üzerinden Depozito Bilgi Yönetim Sistemi'ne (DBYS) kayıt olarak operatörlerini seçecek. Uygulama kapsamında temmuz ayından itibaren "DOA" logolu içecek satışı yapan market, bakkal, büfe, otel, restoran ve kafeler depozito iade noktasına dönüşecek.
OPERATÖRLERE TEŞVİK BEDELİ
İade için yeniden gelen müşteriler sayesinde artan müşteri trafiği ile ek gelir ve rekabet avantajı sağlayacak. İşletmeler operatörlerle yaptıkları anlaşmalar çerçevesinde teşvik bedeli elde edecek. Ayrıca, alışveriş merkezi, havalimanı ve hastane gibi işletmeler de iade noktası olarak kullanılabilecek.
YILDA 30 MİLYAR LİRA KATKI
Sistemin işleyişi, satış noktaları üzerinden kurulacak iade altyapısıyla yürütülecek. İşletmeler ilk olarak DBYS'ye kayıt yaptırarak yetkili operatörlerden birini seçecek. Büyük mağazalar ile zincir mağazalar statüsündeki satış noktalarında Depozito İade Makinesi (DİM) kurulumu zorunlu olurken, diğer işletmelere ambalaj kaydı için el terminalleri, depolama için şeffaf poşetler ve barkodlu klipsler seçtikleri operatörler tarafından ücretsiz verilecek.
Sistem kapsamı ve iade noktaları
Uygulama, çevre kirliliğini azaltırken ekonomiye yıllık yaklaşık 30 milyar lira katkı sağlamayı hedeflemektedir.
Hedef Çevre kirliliğini azaltmak ve ekonomiye yıllık yaklaşık 30 milyar lira katkı sağlamak.
Kapsam 0,1 litre ile 3 litre arasındaki tek kullanımlık cam, plastik ve alüminyum içecek ambalajları.
İade Noktaları Büyük mağazalar, zincir marketler, AVM'ler, havalimanları ve üniversiteler.
İade Bedeli Şartı Sadece üzerinde özel DOA amblemi bulunan ambalajlar için iade bedeli ödenecek.
YENİDEN DÖNÜŞECEK
HOREKA (otel, restoran ve kafe) işletmeleri ise kendi bünyelerinde tüketilen içecek ambalajlarını biriktirerek seçtikleri operatöre teslim edecek. İşletmelerde toplanan ambalajlar operatörler tarafından düzenli olarak teslim alınacak, sayma ve doğrulama merkezlerine götürülecek ve ardından geri dönüşüm tesislerinde işlenerek yeniden ham maddeye dönüştürülecek.
İADE BEDELLERİ VERİLECEK
Sistem kapsamında tüketiciler, ambalaj iade bedellerini "DOA" logolu ambalajları iade noktalarına veya depozito iade makinelerine teslim ederek alabilecek. DOA mobil uygulaması üzerinden kullanıcı hesaplarına aktarılan ambalaj iade bedelleri banka hesabına transfer edilebilecek, ATM'den çekilebilecek veya alışverişlerde kullanılabilecek.
MARKET, RESTORAN, OTEL...
TÜÇA Başkanı Nurullah Öztürk, iade ve geri kazanım odaklı yeni bir tüketim davranışının yerleşmesini desteklediğini belirtti.
Öztürk, şunları söyledi: "Depozitosu Olan Ambalajlar ile Türkiye genelinde güçlü bir geri dönüşüm seferberliği başlatıyoruz. Ambalajlı içecek satışı yapan işletmelerimiz, bu sistemin sahadaki en önemli paydaşlarından olacak. Market, bakkal, büfe, otel, restoran ve kafelerimizin Depozito Bilgi Yönetim Sistemi’ne kayıtlarını tamamlayarak sisteme dahil olmaları, ambalajların doğru şekilde toplanıp geri dönüşüme kazandırılması açısından kritik rol oynuyor. Tüm işletmelerimizi, çevresel hedeflerimize ulaşmamız ve döngüsel ekonomiyi güçlendirmemiz açısından büyük önem taşıyan bu dönüşümün bir parçası olmaya davet ediyoruz.
